Sultan 2’nci Mahmud’un fermanıyla yaptırılan sini, Tokat’ta sergileniyor

OSMANLI padişahlarından 2’nci Mahmud’un o devir İstanbul‘da yapılamadığı için 1813’te ferman çıkararak, Tokatlı sanatkarlara yaptırdığı, bakır saray sinilerinden biri, Tokat Belediyesi Kent Müzesi’nde sergileniyor. 
Osmanlı padişahı 2’nci Mahmud döneminde, sarayda misafirleri ağırlamak için kullanılan siniler İstanbul’da yapılamayınca sultan, bakır sürece ustalarının varlığıyla bilinen Tokat’ta hazırlanması için ferman hazırladı. Bunun üzerine bakır siniler, Tokat’ta sanatkarlar tarafından üretilerek, saraya gönderildi. Bu bakır sinilerden biri ve padişahın fermanının kopya görseli, Tokat Belediyesi bünyesindeki Kent Müzesi’nde sergilenmeye başlandı.
Tokat Kent Müzesi’nde hizmetli arkeolog İbrahim Yavuz, padişah fermanı üzerine yaptırılan ve biri müzede konum alan sininin nadide eser olduğunu belirterek, şunları söyledi:
“Tokat bakırcılığının nasıl kalitede olduğunu resmeden eserdir. Kaç adet yapıldığı hakkında kesin haber yok. Az ölçüde yaptırıldığı rivayet ediliyor. Tokat bakırcılığı ve personelliği 17’nci ve 18’inci yüzyılda yerkürede 1 numaraya yerleşmiştir. Ergani’den gelen bakırlar Tokat kalhanelerinde işlenip daha sonra Samsun limanından tüm Osmanlı kentlerine gönderilirmiş. Mahsusen 17’nci ve 18’inci yüzyılda Tokat kalhanelerinde o kadar çok bakır işlemesi, bakır üretimi olmuş ki ham unsur derdi yaşanmış. Tekrar fermanla tüm ham bakırlar Tokat kalhanelerine yönlendirilmiş. Tokat kalhanelerinde işlemesi yapılmış ve tüm yerküredeki Osmanlı kentlerine iletilmiş. Tokat’ta o devirde 33 kalhane, 8 de bakır kazan işi yapan bakır emekçisi, dükkanı vardı.”
Bakır sinilerin yapılması için hazırlanan ve bugün kopya görseli müzede bulunan ferman şöyle:
“Tokat Naibi’ne karar ki, Enderun-ı Hümayun’da hizmetli saray çukadarlarının büyük yemek sinileri devranla eskimiş lakin çok büyük olmaları sebebiyle İstanbul’da imali mümkün olmadığından Tokat’ta imali gerek görülmüştür. Laf konusu sininin imali için bakırcı esnafından kıymeti fazla olsun, Tokat’a gönderilmiştir. Sen ki mezkur kadımızsın, gerekli ecri ismi geçen şahıs (bakırcı esnafı) tarafından ödenmek kaidesiyle, laf konusu siniyi Tokat’ta en şık bir halde, gönderdiğimiz hizmetlinin tavassutu ile imal ettirip, tekrar vazifeli şahsa teslim ederek Der-i Aliyye’me (Sarayıma) gönderilmesini temin etmen hususunda işbu fermanım yazılmış ve hizmetli bakırcı ile tarafına gönderilmiştir. İmal edilen sininin çok uygun bir ecirle adı geçenin tavassutu ile kısa bir mühlet zarfında imali ve vazifeli memurumuza teslim ederek, tarafımıza göndermen hususu benim şahsi talebimdir. Bu hususta tembellik gösterme yahut ilgisizlik üzere davranışlara rızamın olmadığını bilmelisin. Açık açık tabir edildiği biçimde davranmaya ihtimam göstermeniz ve buna münafi davranmaktan kaçınmanız hususunda karardır.”

Kök: DHA

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir